Литий-ион батареялары сезнең һәрбер гаджетыгызда диярлек бар. Смартфоннардан алып электромобильләргә кадәр, бу батареялар дөньяны үзгәртте. Шулай да, литий-ион батареяларының шактый күп кимчелекләре бар, шуңа күрә алар литий тимер фосфатын (LiFePO4) яхшырак сайлау итә.
LiFePO4 батареялары ничек аерылып тора?
Дөресен әйткәндә, LiFePO4 батареялары шулай ук литий-ионлы батареялар. Литий батареялары химиясендә берничә төрле вариант бар, һәм LiFePO4 батареялары катод материалы буларак литий тимер фосфатын (тискәре ягы) һәм анод буларак графит углерод электродын (уңай ягы) кулланалар.
LiFePO4 батареялары хәзерге литий-ионлы батарея төрләре белән чагыштырганда иң түбән энергия тыгызлыгына ия, шуңа күрә алар смартфоннар кебек урын чикләнгән җайланмалар өчен яраклы түгел. Ләкин бу энергия тыгызлыгы компромиссы берничә уңай өстенлеккә ия.
LiFePO4 батареяларының өстенлекләре
Гадәти литий-ион батареяларының төп кимчелекләренең берсе - алар берничә йөз заряд циклыннан соң туза башлый. Шуңа күрә телефоныгыз ике-өч елдан соң максималь сыйдырышлыгын югалта.
LiFePO4 батареялары, гадәттә, сыйдырышлыгын югалта башлаганчы ким дигәндә 3000 тулы заряд циклы тәкъдим итә. Идеаль шартларда эшли торган сыйфатлырак батареялар 10000 циклдан артып китәргә мөмкин. Бу батареялар шулай ук телефоннар һәм ноутбуклардагы кебек литий-ион полимер батареяларына караганда арзанрак.
Гадәти литий батареясы төре белән чагыштырганда, никель-марганец-кобальт (NMC) литий, LiFePO4 батареялары бераз түбәнрәк бәягә ия. LiFePO4-ның өстәмә гомер озынлыгы белән бергә, алар альтернатив батареяларга караганда күпкә арзанрак.
Моннан тыш, LiFePO4 батареяларында никель яки кобальт юк. Бу ике материал да сирәк һәм кыйммәт, һәм аларны чыгару белән бәйле экологик һәм этик проблемалар бар. Бу LiFePO4 батареяларын экологик яктан чистарак батарея төренә әйләндерә, аларның материаллары белән бәйле каршылыклар азрак.
Бу батареяларның соңгы зур өстенлеге - аларның башка литий батареялары белән чагыштырмача куркынычсызлыгы. Сез, һичшиксез, смартфоннар һәм баланс такталары кебек җайланмаларда литий батареяларының януы турында укыгансыздыр.
LiFePO4 батареялары башка литий батарея төрләренә караганда тотрыклырак. Аларны кабызу авыррак, югарырак температураларга чыдамрак һәм башка литий химиясе кебек таркалмый.
Ни өчен без бу батареяларны хәзер күрәбез?
LiFePO4 батареялары идеясе беренче тапкыр 1996 елда бастырылган иде, ләкин бу батареялар 2003 елга кадәр генә, углерод нанотрубкалары куллану аркасында чыннан да тормышка ашырыла башлады. Шул вакыттан бирле, күпләп җитештерү арту, чыгымнарның көндәшлеккә сәләтле булуы һәм бу батареяларны куллануның иң яхшы очраклары ачыклану өчен бераз вакыт кирәк булды.
LiFePO4 технологиясен үз эченә алган коммерция продуктлары киштәләрдә һәм Amazon кебек сайтларда гына 2010 еллар ахырында һәм 2020 еллар башында гына сатыла башлады.
LiFePO4ны кайчан карарга кирәк
Энергия тыгызлыгы түбән булу сәбәпле, LiFePO4 батареялары нечкә һәм җиңел күчмә технологияләр өчен бик яхшы сайлау түгел. Шуңа күрә сез аларны смартфоннарда, планшетларда яки ноутбукларда күрмәячәксез. Кимендә әлегә юк.
Шулай да, үзегез белән йөртергә кирәк булмаган җайланмалар турында сөйләгәндә, түбән тыгызлык кинәт кенә күпкә азрак әһәмияткә ия була. Әгәр дә сез электр энергиясе өзелгән вакытта роутерыгызны яки эш станциягезне кабызып тору өчен UPS (өзлексез электр белән тәэмин итү җайланмасы) сатып алырга телисез икән, LiFePO4 - бик яхшы сайлау.
Чынлыкта, LiFePO4, машиналарда кулланыла торган кургаш-кислота батареялары кебек традицион рәвештә яхшырак сайлау булган кушымталар өчен өстенлекле сайлауга әйләнә башлады. Моңа өй кояш энергиясен саклау яки электр челтәренә тоташтырылган резерв энергия җайланмалары керә. Кургаш-кислота батареялары авыррак, энергия тыгызлыгы азрак, гомер озынлыгы күпкә кыскарак, агулы һәм кабатланган тирән разрядларны таркалмыйча күтәрә алмый.
Кояш яктырту кебек кояш энергиясе белән эшли торган җайланмалар сатып алганда һәм сездә LiFePO4 куллану мөмкинлеге булганда, бу һәрвакыт дөрес сайлау. Җайланма, мөгаен, еллар дәвамында хезмәт күрсәтү таләп итмичә эшли ала.
Бастырып чыгару вакыты: 2022 елның 10 ноябре